Waarom steeds meer Britten medicijnen gebruiken om te slapen
Stel je voor: het is twee uur 's nachts, je gedachten racen door de to-dolijst van morgen, en de gloed van je telefoonscherm is het enige dat je gezelschap houdt. Klinkt dat bekend? Je bent niet de enige. In het Verenigd Koninkrijk kampen miljoenen mensen met slapeloze nachten, en steeds meer mensen grijpen naar slaappillen om wat slaap te vinden. Maar wat is de oorzaak van deze toename in medicijngebruik? Van torenhoge stress tot het meedogenloze tempo van het moderne leven, laten we eens kijken waarom de Britse liefdesaffaire met... slaaptabletten groeit, en wat het betekent voor onze gezondheid.
Een natie die heen en weer woelt
Slapeloosheid is geen onbekende in het Verenigd Koninkrijk. Volgens een onderzoek van Aviva uit 2017 meldden maar liefst 16 miljoen volwassenen, ongeveer één op de drie, last te hebben van slapeloze nachten. Spoelen we door naar 2022, dan bleek uit een onderzoek van YouGov dat 24% van de Britse volwassenen ooit slaappillen op recept of zonder recept heeft gebruikt, terwijl 13% er regelmatig of af en toe gebruik van maakt. De cijfers liegen er niet om: we zijn een land dat wanhopig op zoek is naar rust. Maar waarom staren zovelen van ons naar het plafond in plaats van te dutten?
De NHS heeft het aantal voorschriften voor slaappillen zien stijgen. Alleen al in 2022 schreven huisartsen 8 miljoen recepten uit voor slaapmiddelen zoals zopiclon, wat de gezondheidszorg £89 miljoen kost. Dat is een flinke stijging ten opzichte van 2012, toen er 15.3 miljoen recepten werden uitgeschreven voor een totaalbedrag van £50 miljoen. Wat is er veranderd? Het antwoord ligt in de perfecte combinatie van stress, een moderne levensstijl en mentale problemen die Britten wakker houdt.
Stress: de stille slaapdief
Als er één ding is waar we in het Verenigd Koninkrijk geen gebrek aan hebben, is het wel stress. Van baanonzekerheid tot de crisis in de kosten van levensonderhoud, onze zorgen stapelen zich sneller op dan ongelezen e-mails. Een rapport uit 2012 van de Mental Health Foundation koppelde een piek in het gebruik van slaappillen aan de economische neergang, waarbij stressgerelateerde slapeloosheid alleen al in het oosten van Engeland leidde tot een stijging van 10% in het aantal voorgeschreven medicijnen. En nu, en de druk is nog steeds niet afgenomen. De gevolgen van de pandemie, in combinatie met torenhoge energierekeningen en politieke onzekerheid, hebben velen van ons mentaal uitgeput.
Stress houdt je niet alleen wakker, het verandert ook je slaappatroon. De American Heart Association merkt op dat minder dan zes uur slapen per nacht de ontstekingsstoffen in het bloed met 25% kan verhogen, waardoor de bloeddruk en hartslag stijgen. Het is een vicieuze cirkel: stress voedt slapeloosheid en slechte slaap versterkt stress. Voor velen zijn slaappillen zoals zopiclon of temazepam bieden een snelle oplossing, maar tegen welke prijs?
Moderne levensstijlen: altijd aan, nooit uit
Onze 24/7-cultuur helpt niet mee. Smartphones, sociale media en de verwachting om altijd online te zijn, hebben de grens tussen werk en rust doen vervagen. Een rapport van de Daily Mail uit 2024 benadrukte hoe ons 'altijd online'-leven een slaapcrisis aanwakkert, waarbij experts de overdaad aan technologie als een belangrijke boosdoener aanwezen. Door X scrollen of 's avonds laat nog e-mails beantwoorden verstoort ons natuurlijke slaapritme, waardoor het moeilijker wordt om te ontspannen.
Dan is er nog de levensstijlfactor. Cafeïnegebruik 's avonds laat, onregelmatige slaapschema's en zelfs intensieve lichaamsbeweging vlak voor bedtijd kunnen ons lichaam in de war brengen. De Mental Health Foundation ontdekte dat 37% van de Britten last heeft van slapeloosheid, terwijl slechts 39% zichzelf omschrijft als "goede slapers". Het is geen wonder dat het aantal melatoninerecepten tussen 148 en 2014 met 2019% is gestegen, omdat steeds meer mensen hun toevlucht nemen tot farmaceutische middelen om hun klokken weer in te stellen.
Mentale gezondheid: de verborgen drijfveer
Je kunt niet over slaap praten zonder het over mentale gezondheid te hebben. De twee zijn zo met elkaar verweven dat 80-90% van de mensen met een klinische depressie ook kampt met slaapproblemen, volgens een rapport uit 2025 van Bailey Sleep. Slecht slapen is niet alleen een symptoom, het is een oorzaak en draagt bij aan mentale gezondheidsproblemen. Angst, depressie en posttraumatische stressstoornis kunnen ervoor zorgen dat in slaap vallen voelt als het beklimmen van de Mount Everest, en de daaruit voortvloeiende uitputting verergert de emotionele tol alleen maar.
Slaappillen worden vaak voorgeschreven om slapeloosheid te behandelen die verband houdt met psychische aandoeningen. Benzodiazepinen zoals diazepam en Z-drugs zoals zopiclon zijn de beste opties vanwege hun sederende werking, maar ze brengen risico's met zich mee. Een studie uit 2022 van patient.info waarschuwde dat langdurig gebruik kan leiden tot afhankelijkheid, met ontwenningsverschijnselen zoals angst en trillen. Sterker nog, sommige onderzoeken suggereren een verband tussen langdurig gebruik van slaappillen en een verhoogd risico op dementie, hoewel dit nog niet is bewezen.
De donkere kant van de snelle oplossing
Slaappillen lijken misschien een reddingsboei, maar ze zijn geen wondermiddel. Het American Journal of Public Health ontdekte dat Z-drugs slechts ongeveer 12 minuten extra slaap per nacht opleveren, ondanks dat gebruikers denken dat ze er bijna een uur aan winnen. Dan is er nog de kwestie van afhankelijkheid. Een onderzoek uit 2012 wees uit dat 42% van de Britten die slaappillen slikten al meer dan tien jaar moeite had met slapen, wat suggereert dat de pillen het onderliggende probleem niet oplossen. Langdurig gebruik kan leiden tot tolerantie, wat betekent dat hogere doses nodig zijn voor hetzelfde effect, wat het risico op verslaving en overdosering verhoogt.
De NHS raadt langdurig gebruik af en adviseert pillen zoals zopiclon niet langer dan twee tot vier weken te gebruiken. Met 14 miljoen recepten per jaar is het echter duidelijk dat velen er langer op vertrouwen. Deze overmatige afhankelijkheid heeft geleid tot oproepen voor strengere voorschrijfrichtlijnen en meer steun voor niet-farmaceutische oplossingen.
Is er een betere manier?
Dus, wat is het alternatief? Deskundigen wijzen steeds vaker op cognitieve gedragstherapie voor slapeloosheid (CGT-I) als de gouden standaard. In tegenstelling tot pillen pakt CGT-I de gedachten en gedragingen aan die slapeloosheid veroorzaken, met langdurige resultaten en zonder bijwerkingen. Een onderzoek uit 2021 van InformedHealth.org toonde aan dat geleidelijke dosisverlaging, gecombineerd met psychologische ondersteuning, meer mensen hielp om te stoppen met slaappillen dan alleen afbouwen.
Veranderingen in levensstijl kunnen ook wonderen doen. Simpele aanpassingen zoals het schrappen van cafeïne na de middag, het aanhouden van een regelmatig slaapschema en het een uur voor het slapengaan uitzetten van beeldschermen kunnen al een groot verschil maken. De NHS adviseert ook om een slaapdagboek bij te houden om patronen te volgen en triggers te identificeren. Voor mensen met psychische problemen kan het aanpakken van de oorzaak, of het nu gaat om therapie of stressmanagement, de vicieuze cirkel van slapeloosheid doorbreken.
Wakker worden om te veranderen
De opkomst van slaappillen in het Verenigd Koninkrijk is een symptoom van een dieperliggend probleem: we zijn een land dat gebukt gaat onder stress, gekluisterd is aan onze apparaten en worstelt met psychische problemen. Hoewel pillen tijdelijk verlichting bieden, zijn ze een pleister op de wond die de juiste verzorging nodig heeft. Volgens RAND Europe kost slapeloosheid de Britse economie jaarlijks tot wel £ 37 miljard aan productiviteitsverlies. Het is dus tijd dat we slaap serieus nemen.
Als jij een van de miljoenen bent die naar een pil grijpt om de nacht door te komen, sta dan even stil en vraag je af: is dit de oplossing, of is het tijd om iets nieuws te proberen? Praat erover met je huisarts, verken cognitieve gedragstherapie (CGT-I) of begin klein met een betere slaaphygiëne. De weg naar een betere nachtrust is misschien niet snel, maar het is de moeite waard. Een goede nachtrust is immers de basis voor een gezonder en gelukkiger leven.
Reacties zijn gesloten